Ordo Fratrum Minorum Capuccinorum

Log in
aktualizacja 8:16 PM UTC, Sep 23, 2021

Religionis zelus 1528

Co roku początkiem lipca przypominamy sobie papieską aprobatę zapoczątkowanej Reformy Kapucynów, co dokonało się 3 lipca 1528 r. bullą „Religionis Zelus”. Z tym też dniem możemy utożsamić dynamiczny początek naszej duchowej rodziny.

Bulla

Religionis zelus

Klemensa VII

Klemens Biskup, Sługa Sług Bożych, umiłowanym synom Ludwikowi i Rafałowi z Fossombrone, profesom Zakonu Braci Mniejszych, pozdrowienie i apostolskie błogosławieństwo.

Gorliwość zakonna, szlachetność życia i obyczajów oraz inne zasługi rzetelności i cnót, z powodu których zostaliście nam poleceni przez wiarygodne świadectwo, skłaniają nas, abyśmy – na ile to z Bożą pomocą możliwe – życzliwie przychylili się do waszych pragnień, zwłaszcza dotyczących zbawienia dusz i rozkrzewiania pobożności.

Prośba, którą z waszej strony przedstawiliście nam całkiem niedawno, stwierdza, że niegdyś prowadzeni gorącym pragnieniem służenia Najwyższemu, wstąpiwszy do Zakonu Braci Mniejszych zwanych obserwantami i dopuszczeni do profesji, pozostaliście w nim przez jakiś czas, a potem za pozwoleniem waszych ówczesnych przełożonych, zgodnie z listami apostolskimi dotyczącymi unii i zgody pomiędzy wyżej wymienionymi a braćmi mniejszymi zwanymi konwentualnymi, przenieśliście się do zgromadzenia tychże konwentualnych i przyjęci dobrotliwie przez ówczesnego magistra prowincjalnego Prowincji Marchijskiej zostaliście włączeni pomiędzy innych braci konwentualnych tej prowincji. Następnie, jako że dla zbawienia dusz waszych i dla chwały Bożej pragnęliście prowadzić życie pustelnicze i zachowywać Regułę św. Franciszka, na ile pozwala na to ludzka słabość, wspomniany magister prowincjalny udzielił wam pozwolenia na zwrócenie się do Kurii rzymskiej oraz na poproszenie nas i Stolicy Apostolskiej o to wszystko, co wydawało się wam korzystne dla zbawienia dusz waszych i dla chwały Bożej.

Również nasz umiłowany syn Andrzej, kardynał prezbiter od św. Pryski, protektor wspomnianego Zakonu, upoważnił was do złożenia takiej prośby, w ten jednak sposób, że jeden z waszego zgromadzenia będzie zobowiązany do przedstawienia się na znak uległości każdego roku ministrowi prowincjalnemu lub kapitule prowincji wspomnianych braci konwentualnych, w której będziecie mieszkać; a również ten magister, jeśli mu się to wyda stosowne raz w roku i nie więcej, może was zwizytować i jeśli zobaczyłby, że nie zachowujecie wspomnianej Reguły, może was nakłaniać do jej pełniejszego zachowywania, zmuszając was do tego w należyty sposób; ponadto zaś nie może was przenosić z jednego miejsca na inne ani nic innego od was wymagać lub wam zakazywać, lecz jest raczej zobowiązany was ochraniać i bronić, abyście w pokoju mogli służyć Najwyższemu w sprawach Bożych, tak jak to się w sposób pełniejszy mówi w listach patentowych tegoż kardynała protektora oraz magistra prowincjalnego.

Dlatego zostaliśmy z waszej strony pokornie poproszeni, abyśmy z apostolskiej łaskawości raczyli udzielić wam prawa do prowadzenia w ten sposób życia pustelniczego oraz abyśmy się zatroszczyli w stosowny sposób o inne wspomniane wcześniej sprawy.

My zatem, pragnąc gorąco zbawienia dusz, uwalniamy i uważamy za uwolnionego każdego z was od wszelkich ekskomunik, suspens i interdyktów oraz innych wyroków, cenzur i kar kościelnych z samego prawa lub orzeczonych, jeśliby ktoś z was był nimi w jakikolwiek sposób związany, ale wyłącznie w odniesieniu do niniejszej bulli. Uważając zaś za wystarczająco wyraźne zarówno wspomniane pisma, jak ich zawartość, skłaniając się do tego rodzaju próśb, władzą apostolską, w zgodności z obecnymi [ustawami], udzielamy wam pełnego i swobodnego pozwolenia i prawa:

  • abyście według wspomnianej Reguły prowadzili życie pustelnicze,
  • abyście nosili habit z kwadratowym kapturem,
  • abyście także przyjmowali do waszej wspólnoty wszystkich, zarówno duchownych diecezjalnych oraz kapłanów, jak i laików,
  • oraz abyście tak wy, jak oni, nosili brodę,
  • i abyście przenieśli się, zamieszkali i prowadzili życie surowe i pustelnicze w pustelniach i jakichkolwiek miejscach za zgodą ich właścicieli oraz abyście wszędzie zbierali jałmużnę,
  • a także abyście posiadali i cieszyli się wszystkimi i poszczególnymi ważnie zatwierdzonymi przywilejami, indultami i łaskami Zakonu Braci Mniejszych tego rodzaju oraz Pustelni Kamedulskiej Błogosławionego Romualda i jego pustelników, udzielonymi i mającymi być udzielonymi w przyszłości, w ogólności i w szczegółach, w ten sam sposób, w jaki oni je posiadają, używają ich i cieszą się nimi oraz będą mogli je posiadać, używać ich i cieszyć się nimi w przyszłości.

A ponadto wszystkim i poszczególnym arcybiskupom, biskupom i opatom oraz innym członkom hierarchii kościelnej, a także kanonikom metropolitalnym lub z innych kościołów katedralnych oraz wikariuszom generalnym tychże arcybiskupów, biskupów i opatów, polecamy pismem apostolskim, aby udzielili wam – osobiście lub przez innych – skutecznej ochrony i aby umożliwili wam wszystkim i każdemu z osobna spokojne używanie i cieszenie się ze wszystkich wyżej wymienionych [uprawnień] i aby nie pozwalali nikomu w jakikolwiek sposób na niepokojenie was, przeszkadzanie wam i naprzykrzanie się wam w czymś, co byłoby sprzeczne z brzmieniem niniejszego [pisma]. Niech zaś w sposób, w jaki im się spodoba, ścigają buntowników i sprzeciwiających się cenzurami, karami i innymi środkami prawnymi, bez możliwości apelacji, w razie konieczności odwołując się do pomocy władzy świeckiej.

Nie sprzeciwiają się temu ani [konstytucja] naszego poprzednika, świętej pamięci Bonifacego VIII, ani konstytucje wydane na dwóch zgromadzeniach soboru powszechnego, ani inne konstytucje i rozporządzenia apostolskie, jak również statuty i zwyczaje wspomnianego Zakonu, nawet potwierdzone przysięgą lub zatwierdzone przez Stolicę Apostolską lub wzmocnione w inny sposób, ani przywileje, indulty oraz listy apostolskie udzielone przez jakiegokolwiek papieża, naszego poprzednika lub przez nas, lub przez Stolicę Apostolską, czy to mające moc prawa ogólnego i statutów wieczystych, czy motu proprio, czy ex certa scientia, czy z pełnią naszej władzy, ani z klauzulami unieważniającymi, anulującymi, kasującymi, odwoławczymi, zabezpieczającymi, wyjmującymi, przywracającymi, wyjaśniającymi, poświadczającymi, odwołującymi wszelkie odwołania, ani najskuteczniejsze i przeskuteczne, ani nadzwyczajne, ani w jakikolwiek sposób udzielone na konsystorzu, nawet udzielone wielokrotnie lub potwierdzone i odnowione. Wszystkie te ustawy – choć pozostają nadal ważne w pozostałych sprawach – tylko w niniejszym wypadku uchylamy w sposób wyraźny i specjalny, nawet jeśli w poszczególnych wypadkach dla uzyskania skutecznego ich odwołania byłoby konieczne wzmiankowanie tych ustaw i całej ich treści słowo w słowo i nie byłyby wystarczające ogólne klauzule nawet równoważne, lecz wymagane byłoby wyraźne ich wymienienie lub zachowanie określonej i stosownej formy, i nawet jeśli stwierdzono by wyraźnie, że te ustawy są absolutnie nieodwołalne, choć uważamy, że w niniejszym piśmie wymieniliśmy wystarczająco ich treść słowo w słowo oraz że zachowaliśmy metody i formy mające być zachowane, ustalone w tym przypadku.

Żadnemu więc człowiekowi nie godzi się naruszać tego naszego pisma, [zawierającego] zwolnienia, nadania, nakazy i odwołania, ani zuchwale mu się sprzeciwiać. Jeśli ktoś by się odważył podnieść na to rękę, niech wie, że naraża się na gniew Boga wszechmogącego i błogosławionych apostołów Piotra i Pawła.

Dano w Viterbo, w roku 1528 od Wcielenia Pańskiego, 3 lipca, w piątym roku naszego pontyfikatu.

Źródło - kapucyni.pl

 


bulla religionis zelus

Wersja oryginalna w języku łacińskim - Collectanea franciscana, Annus 48, 1978, p. 243 – 248

BULLA “RELIGIONIS ZELUS”  

(Textus emendatus)

Reformatio seu congregatio capuccina, Catharina Cybo ducissa Camerinensi intercedente, a Clemente Pp. VII approbata est brevi Exponi nobis dato Viterbii die 3 iulii anni 1528, et eadem datatione sub plumbo expedito, i. e. in forma bullae incipientis verbis Religionis zelus. Huius redactio in pluribus mutata est, brevis substantia eadem permanente. Praeter originale bullae fratri Ludovico de Fossombrone traditum, bina transumpta authentica facta sunt: unum pro Raphaele, Ludovici germano fratre, alterum pro Catharina Cybo. Ex quibus exemplaribus tamen hodie nullum superest. Immo, in archivo vaticano scriptio, quam “minuta” aiunt, tantummodo brevis servatur.

Anconae die 10 iulii anni 1579 chronographus Marius de Mercato Saraceno bina transumpta authentica trium primorum documentorum S. Sedis nascentem reformationem respicientium per Vincentium Pavesium, publicum notarium apostolicum, conficienda curavit, scil. brevis Ex parte vestra a S. Paenitentiaria die 18 maii anni 1526 fratribus Ludovico et Raphaeli de Fossombrone necnon Matthaeo de Bascio dati, bullae Religionis zelus, et brevis pariter Ex parte vestra die 11 septembris anni 1528 ab eadem Paenitentiaria concessi quinque sodalibus Observantibus Marchiae statim congregationi capuccinae aggregatis. Haec tria transumpta, conglutinata, duos rotulos membranaceos efformant, quibus est mensura 120 centimetrorum per 45,5: unus in archivo generali Ordinis asservatur; alter in archivo provinciali provinciae Picenae in urbe Ancona.

Ad transumptum bullae quod attinet, illud ex originali, quod in urbe Fossombrone - ut fertur - adhuc saeculo XVII custodiebatur, confectum est. Ex exemplari archivi generalis Zacharias Boverius in suis Annalibus Capuccinorum (I, Lugduni 1632, 94-96) textum bullae publici iuris fecit, non tamen fideliter exscriptum, cum, praeter variantes minoris seu minimi momenti, nonnullae omissiones in eodem deprehendantur. Textum a Boverio excerpserunt tum Lucas Wadding (Annales Minorum XVI, Ad Claras Aquas 3 1933, 296-298 vel 257s) tum editor Bullarii Capuccini (I, Romae 1740, 3s), apud quos eaedem omissiones inveniuntur praeter alias variationes cuiusque proprias. Ex eodem transumpto authentico Laertius Chembini textum satis fideliter edidit in suo Magno Bullario Romano (I, Lugduni 1673, 672s), quem editores Bullarii Romani (ed. Taurinensis, VI, Augustae Taurinorum 1860, 113-115) resumpserunt.

Fatendum tamen est quod transumpti anconitani bina exemplaria (licet, teste praedicto notario fideliter ex authentico originali exscripta et “de verbo ad verbum”  auscultata et cum eodem collata) erroribus exscriptionis minime careant, qui nullo modo emendati sunt; immo, quia eadem scribae menda in illis exemplaribus deprehenduntur, suspicari licet unum ab alio pendere, minime utrumque ex originali exscritum fuisse.

Quia studiosi viri, de re nostra agentes, textu vel a Boverio vel a Wadding vel a Bullariis Capuccino et Romano oblato suo quisque comodo uti solent, textum emendatum transumptorum autheticorum, ab evidentioribus mendis purgatum, offerimus. Cum autem illa transumpta momento palaeographico seu diplomatico careant, in hoc nostro textu modernam orthographiam adhibemus. Claritatis lectionis causa, paragraphos iam a Boverio et a praedictis Bullariis numeratas et nos servamus. Errores et variationes sive transumptorum sive textuum editorum ad calcem adnotamus, his siglis utentes: Tr A et R (exemplaria transumptorum Anconae et Romae servatorum),  B (Boverius), W (Wadding), BC (Bullarium Ccapuccinum), BR (Bullarium Romanum, ed. Taurinensis).

En igitur textus emendatus:

CLEMENS EPISCOPUS

SERVUS SERVORUM DEI

dilectis filiis Ludovico et Raphaeli de Foro Sempronii1

Ordinis fratrum Minorum professoribus, salutem et apostolicam

benedictionem.

 

Religionis zelus, vitae ac morum honestas aliaque laudabilia probitatis et2 virtutum merita, super quibus apud nos fide digno commendamini testimonio, nos inducunt ut votis vestris3, praesertim quae animarum salutem et religionis propagationem respiciunt, quantum cum Deo possumus favorabiliter4 annuamus.

 

[1] Sane pro parte vestra nobis nuper exhibita petitio continebat quod vos, olim fervore serviendi5 Altissimo ducti, Ordinem fratrum Minorum de Observantia nuncupatorum ingressi, in eo, professionem emissi6, per certum tempus permansistis, et deinde de licentia vestri7 tunc superioris, iuxta formam litterarum apostolicarum super unione et concordia inter praedictos et Conventuales nuncupatos fratres dicti Ordinis edita confectarum, ad ipsorum fratrum Conventualium consortium vos transtulistis, et a tunc magistro provinciali provinciae Marchiae dictorum fratrum Conventualium benigne recepti, ac aliorum fratrum Conventualium eiusdem provinciae numero et consortio aggregati fuistis; et deinde, vobis desiderantibus, pro animarum vestrarum salute ac Dei gloria, eremiticam vitam ducere, et, quantum8 humana patitur fragilitas, Regulam beati Francisci observare, dictus magister provincialis licentiam ad Romanam Curiam  accedendi, et a nobis ac Sede Apostolica quaecumque ad animarμm vestrarum salutem ac9 Dei gloriam opportuna vobis viderentur petendi et impetrandi, concessit.

[2] Ac10 etiam dilectus filius noster Andreas, tituli Sanctae Priscae presbyter cardinalis, dicti Ordinis protector, vobis ut similem impetrationem faceretis11 indulsit12, ita tamen quod unus ex consortio vestro, omnium vestrorum nomine, magistro provinciali seu capitulo provinciae dictorum fratrum Conventualium, in qua habitaretis, singulis annis se praesentare in signum subiectionis teneretur, et ipse magister, si sibi videretur, semel in anno, et non ultra, vos visitare, et, si inveniret13 vos Regulam praedictam14 non observare, ad eam plenius observandam vos admonere ac debitis modis compellere posset; praeter haec autem, nec vos de loco ad locum transferre nec aliquid aliud vobis iniungere aut a vobis exigere valeret, sed potius vos tueri et defendere teneretur, ut in pace possetis Altissimo in divinis famulari15, prout in litteris patentibus eorundem cardinalis protectoris et magistri provincialis desuper confectis plenius dicitur contineri.

[3] Quare, pro parte vestra, nobis fuit humiliter supplicatum ut vobis vitam eremiticam huiusmodi16 ducendi facultatem concedere aliasque in praemissis opportune providere17 de benignitate apostolica dignaremur.

[4] Nos igitur, qui salutem cupimus animarum, vestrum quemlibet a quibusvis excommunicationis, suspensionis et interdicti aliisque ecclesiasticis sententiis, censuris et poenis, a iure vel ab homine quavis occasione vel causa latis, si quibus quomodolibet innodatus exsistit18, ad effectum praesentium dumtaxat consequendum, harum serie absolventes et absolutum fore censentes19, ac litteras praedictas et in eis contenta quaecumque praesentibus pro sufficienter expressis habentes20, huiusmodi supplicationibus inclinati, auctoritate apostolica, tenore praesentium, vobis ut secundum Regulam praedictam vitam eremiticam ducere,

[5] et habitum cum caputio quadrato gestare,

[6] necnon omnes, tam clericos saeculares et presbyteros quam laicos, ad vestrum consortmm recipere,

[7] ac tam illi quam vos barbam deferre,

[8] et ad eremitoria seu loca quaecumque, cum consensu dominorum eorundem locorum, vos conferre, et in eis21 habitare vitamque austeram et eremiticam inibi agere, et in quibuscumque locis mendicare,

[9] necnon omnibus et singulis privilegiis, indultis et gratiis Ordini22 fratrum Minorum huiusmodi ac eremo camaldulensi beati Romualdi illiusque eremitis in genere vel in specie hactenus concessis et in posterum concedendis, et quibus ipsi quomodolibet utuntur, potiuntur23 et gaudent, ac uti, potiri et gaudere poterunt in futurum, vos quoque aeque principaliter, sicut ipsi, uti, potiri et gaudere libere et licite valeatis, plenam et liberam licentiam ac24 facultatem concedimus.

[10] Et nihilominus universis et singulis archiepiscopis, episcopis et abbatibus aliisque in dignitate ecclesiastica constitutis personis, necnon canonicis metropolitanarum vel aliarum cathedralium ecclesiarum ipsorumque archiepiscoporum, episcoporum et abbatum vicariis in spiritualibus generalibus25 per apostolica scripta mandamus quatenus eorum quilibet, per se vel alium seu alios26, vobis et vestrum cuilibet, in praemissis efficacis27 defensionis praesidio assistat, et faciat vos et vestrum quemlibet praemissis28 omnibus et singulis pacifice frui et gaudere, nec permittat vestrum quemlibet29 contra tenorem praesentium modo aliquo molestari, impediri, aut inquietari. Contradictores quoslibet et rebelles, etiam per quascumque, de quibus sibi placuerit, censuras et poenas et alia iuris30 remedia, appellatione postposita, compescendo, invocato etiam31 ad hoc, si opus fuerit, auxilio brachii saecularis.

[11] Non obstantibus felicis recordationis Bonifatii Pp. VIII, praedecessoris nostri, etiam de una et in32 Concilio33 generali de duabus dietis edita, ac aliis constitutionibus et ordinationibus apostolicis necnon dicti Ordinis statutis et consuetudinibus etiam iuramento, confirmatione apostolica vel quavis firmitate alia roboratis, privilegiis quoque, indultis ac litteris apostolicis per quoscumque Romanos Pontifices praedecessores nostros ac nos et Sedem praedictam, etiam per vim35 generalis legis et36 statuti perpetui, ac motu proprio et ex certa scientia ac de apostolicae potestatis plenitudine, et cum quibusvis irritativis, annullativis, cassativis, revocativis, praeservativis, exceptivis, restitutivis, declarativis, mentis37 attestativis ac derogatoriarum derogatoriis aliisque38 efficacioribus, efficacissimis et insolitis clausulis et consistorialiter quomodolibet etiam pluries concessis, confirmatis et innovatis. Quibus omnibus, etiamsi pro illorum sufficienti derogatione, de illis eorumque totis tenoribus specialis, individua ac de verbo ad verbum, non autem per clausulas generales idem importantes, mentio seu quaevis alia expressio habenda aut certa exquisita forma servanda foret et in eis caveatur expresse quod illis nullatenus derogari possit, illorum etiam tenores praesentibus pro sufficienter expressis ac de verbo ad verbum insertis, necnon modos et formas ad id servandas pro individuo servatis habentes, hac vice dumtaxat, illis alias in suo robore permansuris harum serie specialiter et expresse derogamus, ceterisque contrariis quibuscumque.

Nulli ergo omnino hominum liceat hanc paginam nostrae absolutionis, concessionis, mandati et derogationis infringere vel ei39 ausu temerario contraire. Si quis autem hoc attentare praesumpserit, indignationem Omnipotentis Dei et40 beatorum Petri et Pauli apostolorum eius se noverit incursurum.

Datum Viterbii, anno Incarnationis Dominicae millesimo quingentesimo vigesimo octavo, quinto nonas iulii, pontificatus nostri anno quinto.

[Ad calcem] Gratis pro Deo. P. Medina. B. Tucchis. Chr. Aquillis secretario. Villareal. Jo. Molucti. F. Guadens. A. Gratiadei. B. de Braccijs.

[Addit notarius:] Omisso sigillo plumbei cum improntis videlicet ab uno latere capita Beatorum Apostolorum Petri et Pauli, et ab alio Clemens PP. septimus cum cordulis siricis rubei et ialli.

[A tergo] Registrata in secretaria apostolica.

Edidit ISIDORUS AGUDO  
Archivista generalis Ordinis


Notae

1 Foro Sempronii] Forosempron.  Tr A et R, Forosemproniense BR, Forosempronio B, W, BC.
2 et] ac B, W, BC, BR.
3 vestris] nostris Tr A et R.
4 favorabiliter] favorabilem Tr A et R, B, BR, favorabiles BC.
5  fervore serviendi] favore serviendo Tr A et R, favore serviendi BC.
6 in eo, professionem emissi] in ea professione emissi Tr A et R, in eo professione emissa W, in ea professione emissa BC, in ea professionem emissi BR.
7 vestri] nostri Tr A et R.
8 quantum] quanta Tr A et R.
9 ac] ad B, BC.
10 Ac] At W.
11 faceretis] facere Tr A et R, B, W, BR.
12 indulsit] om. Tr A et R, B, W, BR.
13 inveniret] invenerit B, W, BC, BR.
14 Regulam praedictam] praedictam Regulam W.
15 famulari] tumulari Tr A et R.
16 huiusmodi] om. B, W, BC.
17 providere] praevidere Tr A.
18 innodatus exsistit] innodati existitis W.
19 harum serie… censentes] om. B, W, BC.
20 habentes] habentur W.
21 eis] his BR.
22 Ordini] Ordinis B, BC.
23 potiuntur] om. B, W, BC.
24 ac] et B, W, BC, BR.
25 generalibus] discretioni vestrae add. Tr A et R, B, BC, BR.
26 vel alium seu alios] vel alium seu aliis Tr A et R, vel alios seu alii B et BC vel alios seu alium W et BR.
27 efficacis] efficaciae Tr A et R.
28 efficacis … praemissis] om. W.
29 quemlibet] quemcumque Tr A.
30 iuris] in eis Tr A et R, B, BR.
31 etiam] om. B, W, BC, BR.
32 in] om. B, BC.
33 Concilio] Consilio Tr A et R. BR.
34 etiam] et etiam B, BC.
35 vim] viam Tr A et R.
36 et] ac B, W, BC, BR.
37 mentis] mensis B, BC.
38 aliisque] aliis BC.
39 ei] ex Tr A et R, eis B.
40 et] ac B, W, BC.

Ostatnio zmieniany: środa, 15 wrzesień 2021 22:19
Więcej w tej kategorii: « Historia kapucynów